نسخه چاپی


چهل حدیث از امام سجاد (ع)- قسمت 5



هرکس چهل حدیث حفظ کند، خداوند وی را فقیه محشور می‌کند
 












عنه علیه السلام :  مَعاشِرَ أصحابی ، الدُّنیا دارُ مَمَرٍّ وَالآخِرَةُ دارُ مَقَرٍّ ، فَخُذوا مِن مَمَرِّكُم لِمَقَرِّكُم. 
 امام زین العابدین علیه السلام :  اى گروه یاران من! دنیا سراى گذر است و آخرت ، سراى ماندن . پس ، از گذرگاه خویش براى اقامتگاهتان توشه برگیرید.
الأمالی للصدوق : ص 289 ح 321 عن طاووس الیمانی ، بحار الأنوار : ج 78 ص 147 ح 7.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ مِن دُعائِهِ فی صَلاةِ اللَّیلِ ـ  : اللّهُمَّ وإذ سَتَرتَنی بِعَفوِكَ ، وتَغَمَّدتَنی بِفَضلِكَ فی دارِ الفَناءِ بِحَضرَةِ الأَكفاءِ ، فَأَجِرنی من فَضیحاتِ دارِ البَقاء عِندَ مَواقِفِ الأَشهادِ ؛ مِنَ المَلائِكَةِ المُقَرَّبینَ ، وَالرُّسُلِ المُكَرَّمینَ ، وَالشُّهَداءِ وَالصّالِحینَ. 
 امام زین العابدین علیه السلام  ـ در دعایش در نماز شب ـ  :  بارخدایا! همچنان كه در این سراىِ رفتنى و در حضور همگنان ، با گذشت خودت [گناهان [مرا پوشاندى و مرا غرق در فضل و لطفت نمودى ، از رسوایى هاى سراى ماندگارى ، در هنگام ایستادن در محضر فرشتگان مقرّب و فرستادگان گرامى و شهدا و نیكان نیز پناهم ده.
الصحیفة السجّادیّة : ص 131 الدعاء 32 ، مصباح المتهجّد : ص 190 ح 272 ، المصباح للكفعمی : ص 83 ، الإقبال : ج 2 ص 154 عن الإمام الصادق علیه السلام نحوه ، بحار الأنوار : ج 98 ص 265.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام : الدُّنیا سِنَةٌ وَالآخِرَةُ یَقَظَةٌ ، ونَحنُ بَینَهُما أضغاثُ أحلامٍ . 
 امام زین العابدین علیه السلام : دنیا خواب است و آخرت ، بیدارى ، و ما [در فاصله [میان این دو ، خواب هایى آشفته مى بینیم.
تنبیه الخواطر: ج 2 ص 24 ؛ شرح نهج البلاغة : ج 20 ص 326 ح 737 عن الإمام علیّ علیه السلام وفیه «حلم» بدل «سنة» .

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ مُخاطِبا أصحابَهُ یَوما ـ  : إخوانی ، اُوصیكُم بِدارِ الآخِرَةِ ، ولا اُوصیكُم بِدارِ الدُّنیا؛ فَإِنَّكُم عَلَیها حَریصونَ وبِها مُتَمَسِّكونَ. 
 امام زین العابدین علیه السلام  ـ روزى ، خطاب به یارانش ـ  :  برادرانم! من شما را به سراى آخرت سفارش مى كنم . و به سراى دنیا سفارشتان نمى كنم ؛ زیرا كه شما [خود به خود [به دنیا حریص هستید و به آن پایبندید .
الأمالی للمفید : ص 43 ح 1 عن أبی حمزة الثمالی ، بحار الأنوار : ج 73 ص 107 ح 107.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ فی الدعاء ـ  : وَاجعَل تَقواكَ مِنَ الدُّنیا زادی . 
 امام زین العابدین علیه السلام :  [ خدایا! ] پرواى از خود را در دنیا ده توشه ام گردان!
الصحیفة السجّادیّة : ص 91 ، الدعاء 21 ، مهج الدعوات : ص 40 و فیه «واجعل زادی من الدنیا تقواك» ، بحار الأنوار : ج 94 ص 334 ح 5.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام : مَن تَعزّى عَنِ الدُّنیا بِثَوابِ الآخِرَةِ فَقَد تَعزّى عَن حَقیرٍ بِخَطیرٍ ، وأعظَمُ مِن ذلِكَ مَن عَدَّ فائِتَها سَلامَةً نالَها وغَنیمَةً اُعینَ عَلَیها .  
 امام زین العابدین علیه السلام : كسى كه به خاطر ثواب آخرت ، در برابر {از دست دادن }دنیا شكیبایى ورزد ، هر آینه به خاطر امر مهمّى ، در برابر چیزى حقیر ، شكیبایى ورزیده است . از این مهم تر ، كسى است كه آنچه را از دنیا از دستش رفته ، سلامتى مى داند كه به آن دست یافته و غنیمتى مى شمارد كه براى [به دست آوردن [آن ، یارى شده است.
الأمالی للطوسی : ص 613 ح 1266 عن زید بن علیّ علیه السلام ، بحار الأنوار : ج 82 ص 131 ح 14.

....................................................

عنه علیه السلام  ـ فِی الدُّعاءِ ـ  : اللّهُمَّ ومَتى وَقَفنا بَینَ نَقصَینِ فی دینٍ أو دُنیا فَأَوقِعِ النَّقصَ بِأَسرَعِهِما فَناءً ، وَاجعَلِ التَّوبَةَ فی أطوَلِهِما بَقاءً . وإذا هَمَمنا بِهَمَّینِ یُرضیكَ أحَدُهُما عَنّا ویُسخِطُكَ الآخَرُ عَلَینا ، فَمِل بِنا إلى ما یُرضیكَ عَنّا ، وأوهِن قُوَّتَنا عَمّا یُسخِطُكَ عَلَینا ، ولا تُخَلِّ فی ذلِكَ بَینَ نُفوسِنا وَاختِیارِها ؛ فَإِنَّها مُختارَةٌ لِلباطِلِ إلاّ ما وَفَّقتَ ، أمّارَةٌ بِالسُّوءِ إلاّ ما رَحِمتَ. 
 امام زین العابدین علیه السلام  ـ در دعا ـ  :  بارخدایا! هر گاه میان دو نقصان ، یكى در دین و یكى در دنیا ، قرار گرفتیم ، نقصان را در همانى قرار بده كه زودگذرتر است و توبه را در همانى قرار بده كه ماندگارتر است . و هر گاه میان دو خواست قرار گرفتیم كه یكى از آن دو ، تو را از ما خشنود مى سازد و آن دیگرى ، تو را بر ما خشمگین مى نماید ، ما را به آنى متمایل گردان كه تو را از ما خشنود مى سازد و نیروى ما را به آن یك كه تو را بر ما خشمگین مى نماید ، سست بگردان و در آن ، ما را به اختیار خودمان وا مگذار ؛ زیرا كه نفْس هاى ما ، اگر توفیق خود را یارشان نگردانى ، باطل را برمى گزینند و در صورتى كه تو رحم نكنى ، به بدى فرمان مى دهند.
الصحیفة السجّادیّة : ص 47 الدعاء 9.

....................................................
عنه علیه السلام  ـ فی مُناجاةِ العارِفینَ ـ  : إلهی فَاجعَلنا مِنَ الَّذینَ تَوَشَّحَت أشجارُ الشَّوقِ إلَیكَ فی حَدائِقِ صُدورِهِم ... وَاستَقَرَّ بِإِدراكِ السُّؤولِ ونَیلِ المَأمولِ قَرارُهُم ، ورَبِحَت فی بَیعِ الدُّنیا بِالآخِرَةِ تِجارَتُهُم. 
 امام زین العابدین علیه السلام  ـ در مناجاة العارفین ـ  : معبود من! ما را از كسانى قرار بده كه باغ هاى سینه هاى آنان ، كمربند مرصّع نشانِ شوقِ به تو را بر كمر بسته اند ... و نهادِ آنان با رسیدن به خواسته شان و نِیل به آرزویشان آرام گرفته است و با فروختن دنیا به آخرت ، تجارتى سودآور كرده اند.
بحار الأنوار : ج 94 ص 150.
....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام : لا تُعادِیَنَّ أحَدا وإن ظَنَنتَ أنَّهُ لا یَضُرُّكَ ، ولا تَزهَدَنَّ فی صَداقَةِ أحَدٍ وإن ظَنَنتَ أنَّهُ لا یَنفَعُكَ ؛ فَإِنَّكَ لا تَدری مَتى تَرجو صَدیقَكَ ، ولا تَدری مَتى تَخافُ عَدُوَّكَ . ولا یَعتَذِرُ إلَیكَ أحَدٌ إلاّ قَبِلتَ عُذرَهُ وإن عَلِمتَ أنَّهُ كاذِبٌ . 
 امام سجاد علیه السلام :  با هیچ كس دشمنى مكن ، گرچه گمان كنى به تو زیانى نمى رساند و نسبت به دوستى هیچ كس ، بى رغبتى نشان مده ، گرچه گمان كنى به تو سودى نمى رساند؛ زیرا تو نمى دانى كه كِى به دوستت نیازمندى و كِى از دشمنت هراسان . هرگاه كسى از تو عذرخواهى كرد ، عذرش را بپذیر ، گرچه بدانى كه دروغ مى گوید .
الدرّة الباهرة : 26 ، أعلام الدین : 299 نحوه ولیس فیه ذیله ، بحار الأنوار : 74 / 180 / 28.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام :  القَولُ الحَسَنُ یُثرِی المالَ ، ویُنمِی الرِّزقَ ، ویُنسِئُ فِی الأَجَلِ ، ویُحَبِّبُ إلَى الأَهلِ ، ویُدخِلُ الجَنَّةَ . 
 امام سجاد علیه السلام :  گفتار نیك ، دارایى را افزون مى كند ، روزى را فراوان مى سازد ، مرگ را به تأخیر مى اندازد ، [انسان را] محبوب خانواده مى كند و [او را ]به بهشت ، وارد مى سازد .
الخصال : 317 / 100 ، الأمالی للصدوق : 49 / 1 كلاهما عن أبی حمزة الثمالی ، روضة الواعظین : 404 ، بحار الأنوار: 71 / 310 / 1.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام : اللّهُمَّ اقذِف فی قُلوبِ عِبادِكَ مَحَبَّتی . . . ولا تَجعَلنی مِنَ الغافِلینَ ، أحِبَّنی وحَبِّبنی ، وحَبِّب إلَیَّ ما تُحِبُّ مِنَ القَولِ وَالعَمَلِ ؛ حَتّى أدخُلَ فیهِ بِلَذَّةٍ . 
 امام سجاد علیه السلام :  بارالها ! دوستى مرا در دل هاى بندگانت بیفكن ... و مرا از غافلان قرار مده . دوستم بدار و محبوبم كن و هر گفتار و كردارى را كه خود دوست دارى ، محبوبم ساز ، تا با لذّت بدان بپردازم .
بحار الأنوار: 95 / 298 / 17نقلاً عن الكتاب العتیق الغروی.

....................................................

عنه علیه السلام  ـ عِندَما زارَ قَبرَ جَدِّهِ أمیرِ المؤمِنینَ علیه السلام ـ : اللّهُمَّ فَاجعَل نَفسی مُطمَئِنَّةً بِقَدَرِكَ ، راضِیَةً بِقَضائِكَ ، مولَعَةً بِذِكرِكَ ودُعائِكَ ، مُحِبَّةً لِصَفوَةِ أولِیائِكَ ، مَحبوبَةً فی أرضِكَ وسَمائِكَ ، صابِرَةً عَلى نُزولِ بَلائِكَ . 
 امام سجاد علیه السلام  ـ چون آرامگاه جدّش امیر مؤمنان را زیارت كرد ـ  :  بارالها ! جانم را مطمئن و پذیراى سرنوشت ، خشنود به قضایت ، شیفته یاد و دعایت ، دوستدار دوستان برگزیده ات ، محبوب در زمین و آسمانت ، و صبور به هنگام فرود آمدن بلایت ، قرار ده .
كامل الزیارات : 92 / 93 عن أبی علیّ مهدی بن صدقة الرقّی عن الإمام الرضا عن آبائه علیهم السلام ، مصباح المتهجّد : 738 / 829 ، فرحة الغری : 40 كلاهما عن جابر الجعفی عن الإمام الباقرعنه علیهماالسلام ، بحار الأنوار : 100 / 328 / 28 نقلاً عن الكتاب العتیق الغروی نحوه .

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام : إیّاكُم و صُحبَةَ العاصینَ ، و مَعونَةَ الظّالِمینَ ، و مُجاوَرَةَ الفاسِقینَ ، اِحذَروا فِتنَتَهُم ، و تَباعَدوا مِن ساحَتِهِم . 
 امام سجاد علیه السلام : از مصاحبت با معصیتكاران ، یارى ستمگران و همنشینى فاسقان ، بپرهیزید . از فتنه شان برحذر باشید و از عرصه شان دورى كنید .
الكافی : 8 / 16 / 2 ، الأمالی للمفید : 203 / 33 كلاهما عن أبی حمزة الثمالی ، تحف العقول : 254 ، بحارالأنوار : 78 / 151 / 11.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام : لا یَقولُ رَجُلٌ فی رَجُلٍ مِنَ الخَیرِ ما لا یَعلَمُ إلاّ أوشَكَ أن یَقولَ فیهِ مِنَ الشَّرِّ ما لا یَعلَمُ ، و لاَ اصطَحَبَ اثنانِ عَلى غَیرِ طاعَةِ اللّه إلاّ أوشَكَ أن یَتَفَرَّقا عَلى غَیرِ طاعَةِ اللّه. 
 امام سجاد علیه السلام : كسى ندانسته درباره دیگرى به نیكى سخنى نمى گوید ، مگر آن كه نزدیك است ندانسته در باره همو به بدى سخن بگوید . هرگاه دو تن بر غیر طاعت خدا با یكدیگر دوستى كنند ، نزدیك است كه بر غیر طاعت خدا از یكدیگر جدا شوند .
تاریخ دمشق : 41 / 399 ، البدایة و النهایة : 9 / 108 كلاهما عن سفیان بن عیینة .

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام : إنَّ المَلائِكَةَ إذا سَمِعُوا المُؤمِنَ یَدعو لِأَخیهِ المُؤمِنِ بِظَهرِ الغَیبِ أو یَذكُرُهُ بِخَیرٍ قالوا : نِعمَ الأَخُ أنتَ لِأَخیكَ ، تَدعو لَهُ بِالخَیرِ وهُوَ غائِبٌ عَنكَ ، وتَذكُرُهُ بِخَیرٍ ، قَد أعطاكَ اللّه عز و جل مِثلَی ما سَأَلتَ لَهُ ، وأثنى عَلَیكَ مِثلَی ما أثنَیتَ عَلَیهِ ، ولَكَ الفَضلُ عَلَیهِ . وإذا سَمِعوهُ یَذكُرُ أخاهُ بِسوءٍ ویَدعو عَلَیهِ قالوا لَهُ : بِئسَ الأَخُ أنتَ لِأَخیكَ ، كُفَّ أیُّهَا المَسَتَّرُ عَلى ذُنوبِهِ وعَورَتِهِ ، وَاربَع عَلى نَفسِكَ ، وَاحمَدِ اللّه الَّذی سَتَرَ عَلَیكَ ، وَاعلَم أنَّ اللّه عز و جلأعلَمُ بِعَبدِهِ مِنكَ . 
 امام سجاد علیه السلام :  هرگاه ملائكه بشنوند كه مؤمنى در غیاب برادر مؤمنش براى او دعا مى نماید و یا به نیكى از او یاد مى كند ، مى گویند : «تو براى برادرت ، نیك برادرى هستى . در حالى كه غایب است ، برایش دعا مى نمایى و از او به نیكى یاد مى كنى . خداوند عز و جل ، به تو دو برابر آنچه را براى او درخواست كرده اى ، عطا كرد و دو برابر آنچه او را ستوده اى ، تو را ستود و تو را بر او برترى است» .
 امّا هرگاه بشنوند كه مؤمنى از برادرش به بدى یاد مى كند و یا او را نفرین مى نماید ، به او مى گویند : «تو براى برادرت ، بد برادرى هستى . اى آن كه گناهانش و زشتى اش را پوشانده اند ! باز ایست و به خودت رحم كن و خدا را كه [گناهانت را ]برایت پوشانده است ، سپاس گوى و بدان كه خداوند عز و جل ، از تو به بنده اش آگاه تر است» .
الكافی : 2 / 508 / 7 عن ثویر وراجع بحار الأنوار : 93 / 387 ـ 392.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام : أمّا حَقُّ الخَلیطِ فَأَن لا تَغُرَّهُ ، ولا تَغُشَّهُ ، ولا تُكَذِّبَهُ ، ولا تُغَفِّلَهُ ، ولا تَخدَعَهُ ، ولا تَعمَلَ فِی انتِقاضِهِ عَمَلَ العَدُوِّ الَّذی لا یَبقى عَلى صاحِبِهِ ، وإنِ اطمَأَنَّ إلَیكَ استَقصَیتَ لَهُ عَلى نَفسِكَ ، وعَلِمتَ أنَّ غَبنَ المُستَرسِلِ رِبا . 
 امام سجاد علیه السلام :  امّا حقّ دوست آمیزگار ، آن است كه او را فریفته اش نكنى ، به او نیرنگ نزنى ، او را تكذیب نكنى ، او را غافل نسازى ، او را نفریبى و همچون دشمن كه بر ضدّ رقیب خود مى كوشد ، بر ضدّش نكوشى و اگر به تو اعتماد كرد ، هرچه مى توانى برایش انجام دهى و بدانى كه فریفتن آن كه به شخص اعتماد كرده است ، [گناهش مانند ]ربا خوارى است .
تحف العقول : 268 / 36 ، كتاب من لا یحضره الفقیه : 2 / 624 / 3214 عن ثابت بن دینار ، الخصال : 569 / 1 عن أبی حمزة الثمالی وفیهما «وتتّقی اللّه تبارك وتعالى فی أمره».

....................................................

عنه علیه السلام :  أمّا حَقُّ الصّاحِبِ فَأَن تَصحَبَهُ بِالفَضلِ ما وَجَدتَ إلَیهِ سَبیلاً ، وإلاّ فَلا أقَلَّ مِنَ الإِنصافِ . وأن تُكرِمَهُ كَما یُكرِمُكَ ، وتَحفَظَهُ كَما یَحفَظُكَ . ولا یَسبِقَكَ فیما بَینَكَ وبَینَهُ إلى مَكرُمَةٍ ، فَإِن سَبَقَكَ كافَأتَهُ . ولا تُقَصِّرَ بِهِ عَمّا یَستَحِقُّ مِنَ المَوَدَّةِ . تُلزِمُ نَفسَكَ نَصیحَتَهُ ، وحِیاطَتَهُ ، ومُعاضَدَتَهُ عَلى طاعَةِ رَبِّهِ ، ومَعونَتِهِ عَلى نَفسِهِ فیما لا یَهُمُّ بِهِ مِن مَعصِیَةِ رَبِّهِ . ثُمَّ تَكونُ (عَلَیهِ) رَحمَةً ، ولا تَكونُ عَلَیهِ عَذابا . 
 امام سجاد علیه السلام :  امّا حقّ هم صحبت ، آن است كه هرچه مى توانى به او خوبى كنى ، وگرنه ، دست كم ، انصاف را مراعات كنى و همان گونه كه تو را گرامى مى دارد ، گرامى اش بدارى و آن گونه كه تو را حفظ مى كند ، حفظش كنى، و در هیچ كَرَمى بر تو پیش دستى نكند و اگر چنین كرد ، آن را جبران كنى و در برآوردن حقّ دوستى او كوتاهى نكنى . بر خود ، لازم بدانى كه نیكخواه و حامى و پشتیبان او در فرمانبرى پروردگارش باشى و او را در آنچه به نافرمانىِ پروردگارش نمى انجامد ، یارى دهى و براى او مایه رحمت باشى ، نه مایه رنج .
تحف العقول : 266 / 32 ، كتاب من لا یحضره الفقیه : 2 / 623 / 3214 عن ثابت بن دینار ، الخصال : 569 / 1 عن أبی حمزة الثمالی وكلاهما نحوه.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ فی مُناجاتِه ـ : سَیِّدی ، أنتَ أنقَذتَ أولِیاءَكَ مِن حَیرَةِ الشُّكوكِ ، وأوصَلتَ إلى نُفوسِهِم حَبرَةَ المُلوكِ ... وعَقَدتَ عَزائِمَهُم بِحَبلِ مَحَبَّتِكَ . 
 امام سجّاد علیه السلام :  سرورم! تو دوستانت را از حیرت شك ها رهایى بخشیدى و به جان هایشان شادمانىِ پادشاهان را رساندى ... و اراده شان را با رشته دوستى خودت استوار كردى .
بحار الأنوار : 94 / 172 / 22 نقلاً عن كتاب أنیس العابدین من مؤلّفات بعض قدمائنا .

....................................................

عنه علیه السلام  ـ فی الدعاء ـ  : إنَّهُ لا یَنبَغی لِمَن حَمَّلتَهُ مِن نِعَمِكَ ما حَمَّلتَنا أن یَغفُلَ عَن شُكرِكَ ، وأن یَتَشاغَلَ بِشَیءٍ غَیرَكَ ، یا مَن هُوَ عِوَضٌ عَن كُلِّ شَیءٍ ولَیسَ مِنهُ عِوَضٌ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعا ـ  :  به راستى براى آن كس كه از نعمت هایى كه به ما دادى به وى [نیز ]عنایت كرده اى ، سزاوار نیست كه از سپاسگزارى ات غفلت ورزد ، و به كسى جز تو مشغول گردد . اى كسى كه جایگزین همه چیزى ، و چیزى جایگزین تو نیست!
بحار الأنوار : 99 / 125 / 19 نقلاً عن العتیق الغروی .

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ فی دُعائِهِ ـ  : إلهی وسَیِّدی ، هَدَأَتِ العُیونُ ، وغارَتِ النُّجومُ ، وسَكَنَتِ الحَرَكاتُ مِنَ الطَّیرِ فِی الوُكورِ وَالحیتانِ فِی البُحورِ ، وأنتَ العَدلُ الَّذی لا یَجورُ ، وَالقِسطُ الَّذی لا تَمیلُ ، وَالدّائِمُ الَّذی لا یَزولُ ، أغلَقَتِ المُلوكُ أبوابَها ، ودارَت عَلَیها حُرّاسُها ، وبابُكَ مَفتوحٌ لِمَن دَعاكَ یا سَیِّدی ، وخَلا كُلُّ حَبیبٍ بِحَبیبِهِ ، وأنتَ المَحبوبُ إلَیَّ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ : بارالها ! سرورا ! چشم ها آرام گرفت ، ستاره ها فرو رفت ، جنبش پرندگان در آشیانه ها و ماهى ها در دریاها آرام گرفت ، و تو دادگرى هستى كه ستم نمى كند و عادلى هستى كه [از حق ، ]منحرف نمى شود و پایدارى هستى كه زائل نمى شود . پادشاهان ، درهاى خود را بسته اند و نگهبانان ، برگِرد آنها در گردش اند ؛ امّا درِ [رحمت] تو ـ اى سرورم ! ـ براى آن كه بخوانَدَت ، گشوده است . هر دوستى ، با محبوبش خلوت كرده است و تو محبوب منى !
بحار الأنوار : 87 / 308 / 86 نقلاً عن صحیفة قدیمة مصحّحة عن عمیر بن المتوكّل عن أبیه عن الإمام الصادق عن أبیه علیهماالسلام.

....................................................

عنه علیه السلام  ـ أیضا ـ  :  إلهی، لَو قَرَنتَنی بِالأَصفادِ ، ومَنَعتَنی سَیبَكَ مِن بَینِ الأَشهادِ . . . ماقَطَعتُ رَجائی مِنكَ، ولا صَرَفتُ وَجهَ تَأمیلی لِلعَفوِ عَنكَ ، ولا خَرَجَ حُبُّكَ مِن قَلبی. 
 امام سجاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ  :  بارالها ! اگر مرا به زنجیر كشى و عطاى خود را در میان شاهدان از من بازدارى ، ... امیدم را از تو نخواهم بُرید و چهره ام را كه به گذشتت امیدوار است ، از تو نخواهم گرداند و محبّتت از قلبم بیرون نخواهد رفت.
إقبال الأعمال: 1 / 167 عن أبی حمزة الثمالی .

....................................................

عنه علیه السلام  ـ فی زِیارَةِ أمینِ اللّه ـ  : اللّهُمَّ إنَّ قُلوبَ المُخبِتینَ إلَیكَ والِهَةٌ ، وسُبُلَ الرّاغِبینَ إلَیكَ شارِعَةٌ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در زیارت امین اللّه ـ  :  بارالها ! دل هاى خاشعان ، شیفته توست و راه ها براى راغبان به تو ، هموار است .
كامل الزیارات: 93/93 عن مهدیبن صدقة الرقی عن الإمام الرضا عن الإمام الكاظم عن الإمام الصادق علیهم السلام.

....................................................

عنه علیه السلام  ـ فی مُناجاتِهِ ـ  : سَیِّدی ، أنتَ دَلیلُ مَنِ انقَطَعَ دَلیلُهُ ، وأمَلُ مَنِ امتَنَعَ تَأمیلُهُ ، فَإِن كانَت ذُنوبی حالَت بَینَ دُعائی وإجابَتِكَ فَلَم یَحُل كَرَمُكَ بَینی وبَینَ مَغفِرَتِكَ ، وإنَّكَ لا تُضِلُّ مَن هَدَیتَ ، ولا تُذِلُّ مَن والَیتَ ، ولا یَفتَقِرُ مَن أغنَیتَ ، ولا یَسعَدُ مَن أشقَیتَ ، وعِزَّتِكَ لَقَد أحبَبتُكَ مَحَبَّةً اِستَقَرَّت فی قَلبی حَلاوَتُها ، وأنِسَت نَفسی بِبِشارَتِها ، ومُحالٌ فی عَدلِ أقضِیَتِكَ أن تَسُدَّ أسبابَ رَحمَتِكَ عَن مُعتَقِدی مَحَبَّتِكَ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در نیایشش ـ  :  سرورا ! تو راهنماى كسى هستى كه بى راهنما شده و امید كسى هستى كه امیدش ناامید گشته است . پس اگر گناهانم میان دعایم و اجابت تو حایل شده است ، كرم تو میان من و بخششت حایل نشده است . تو آن را كه هدایت كرده اى ، گمراه نمى سازى و آن را كه با او دوستى كرده اى ، خوار نمى كنى . آن كه بى نیازش ساخته اى ، درویش نمى شود و آن كه شوربختش كرده اى ، نیك بخت نمى شود . سوگند به عزتّت كه چنان دوستت مى دارم كه شیرینى آن ، در قلبم جایگیر شده و جانم به مژده آن ، انس گرفته است . از داورى هاى عادلانه تو محال است كه اسباب رحمت خویش را بر گره زنندگان رشته محبّت خودت ببندى .
بحار الأنوار : 94 / 169 / 22 نقلاً عن كتاب أنیس العابدین .

....................................................

عنه علیه السلام  ـ فی دُعائِهِ ـ  : إلهی وسَیِّدی ، وعِزَّتِكَ وجَلالِكَ لَئِن طالَبتَنی بِذُنوبى  لاَطالِبَنَّكَ بِعَفوِكَ ، ولَئِن طالَبتَنی بِلُؤمی لاَطالِبَنَّكَ بِكَرَمِكَ ، ولَئِن أدخَلتَنِی النّارَ لاَخبِرَنَّ أهلَ النّارِ بِحُبّی لَكَ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ  :  اى اِله و سرورم ! به عزّت و جلالت سوگند ، اگر مرا با گناهانم بازخواست كنى ، تو را به بخششت بازخواست خواهم كرد و اگر مرا به پستى ام بازخواست كنى ، تو را به كرامتت بازخواست خواهم كرد و اگر مرا به دوزخ درآورى، دوزخیان را از دوستى ام نسبت به تو با خبر خواهم ساخت.
مصباح المتهجّد : 596 ، إقبال الأعمال : 1 / 172.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام :  أوحَى اللّه  عز و جل إلى موسى علیه السلام : حَبِّبنی إلى خَلقی ، وحَبِّبِ الخَلقَ إلَیَّ .
 قالَ : یا رَبِّ كَیفَ أفعَلُ ؟
 قالَ : ذَكِّرهُم آلائی ونَعمائی لِیُحِبّونی ، فَلَئِن تَرُدَّ آبِقا عَن بابی أو ضالاًّ عَن فِنائی أفضَلُ لَكَ مِن عِبادَةِ مِائَةِ سَنَةٍ بِصِیامِ نَهارِها وقِیامِ لَیلِها . 
 امام سجاد علیه السلام :  خداوند عز و جل به موسى علیه السلام وحى كرد : «مرا محبوب خلقم گردان و خلقم را محبوب من گردان» .
 موسى علیه السلام گفت : پروردگارا ! چگونه این كار را انجام دهم ؟
 فرمود : «نعمت ها و عطاهاى مرا به آنان یادآورى كن ، تا مرا دوست بدارند ، كه اگر شخصِ گریزان از درگاهم و یا گم شده از آستانم را بازگردانى و هدایت نمایى ، از عبادت صد ساله اى كه روزهایش را روزه دار و شب هایش را شب زنده دار باشى ، برایت برتر است» .
تنبیه الخواطر : 2 / 108 ، منیة المرید : 116 ، التفسیر المنسوب إلى الإمام العسكریّ علیه السلام : 342 / 219 ، بحارالأنوار : 2 / 4 / 6.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ فی دُعاءِ یَومِ عَرَفَةَ ـ : یا أمَلی ، یا رَجائی ، یا خَیرَ مُستَغاثٍ ، یا أجوَدَ المُعطینَ ، یا مَن سَبَقَت رَحمَتُهُ غَضَبَهُ ، یا سَیِّدی ومَولایَ ورجَائی وثِقَتی ومُعتَمَدی ، ویا ذُخری وظَهری وعُدَّتی وغایَةَ أمَلی ورَغبَتی . 
 امام سجّاد علیه السلام ـ در دعاى روز عَرَفه ـ  : اى آرزویم ! اى امیدم ! اى بهترین فریادرس ! اى بخشنده ترینِ بخشندگان ! اى آن كه رحمتش بر غضبش پیشى گرفته است ! اى سرورم ، مولایم ، امیدم ، تكیه گاهم و مایه اطمینانم ! اى پشتوانه و پشتیبان و ساز و برگ و نهایت آرزو و خواسته ام !
إقبال الأعمال : 2 / 108.

....................................................

نه علیه السلام  ـ فی مُناجاتِهِ ـ  :  إلهی ... یا مُنتَهى أمَلِ الآمِلینَ ، ویا غایَةَ سُؤلِ السّائِلینَ ، ویا أقصى طَلِبَةِ الطّالِبینَ ، ویا أعلى رَغبَةِ الرّاغِبینَ ... لَكَ تَخَضُّعی وسُؤالی ، وإلَیكَ تَضَرُّعی وَابتِهالی . 
 امام سجّاد علیه السلام :  بارالها ! . . . اى نهایت آرزوى آرزومندان ! اى نهایت درخواستِ درخواست كنندگان ! اى غایت خواسته خواستاران ! اى والاترین امیدِ امیدواران ! ... فروتنى ام براى تو و درخواستم از توست و مویه و زارى ام به سوى توست .
بحار الأنوار : 94 / 150.

....................................................

عنه علیه السلام:
 أتُحرِقُنی بِالنّارِ یا غایَةَ المُنى؟!فَأَینَ رَجائی! ثُمَّ أینَ مَحَبَّتی!  
 امام سجّاد علیه السلام :
 اى منتهاى آرزو ! آیا مرا به آتش مى سوزانى ؟ / پس امیدم چه مى شود ؟ پس آن گاه ، دوستى ام چه مى شود ؟
المناقب لابن شهر آشوب : 4 / 151 عن طاووس الفقیه.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ مِن دُعائِهِ فِی التَّحمیدِ للّه عز و جل ـ  : اِبتَدَعَ بِقُدرَتِهِ الخَلقَ ابتِداعا ، وَاختَرَعَهُم عَلى مَشِیَّتِهِ اختِراعا ، ثُمَّ سَلَكَ بِهِم طَریقَ إرادَتِهِ ، وبَعَثَهُم فی سَبیلِ مَحَبَّتِهِ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش در ستایش خداى عز و جل : خلق را با قدرت خود ، بى هیچ سابقه اى بیافرید و آنان را بر طبق مشیّت خود ، صورت داد . سپس آنان را در راه اراده اش پیش برد و در راه دوستى اش برانگیخت .
الصحیفة السجّادیة : 19 الدعاء 1 .

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ فی مُناجاتِهِ ـ : یا مَن آنَسَ العارِفینَ بِطولِ مُناجاتِهِ ، وألبَسَ الخائِفینَ ثَوبَ مُوالاتِهِ . 
 امام سجّاد علیه السلام :  اى آن كه عارفان را با رازگویى بلند خویش ، مأنوس ساخت و بر خائفان ، لباس دوستى خود پوشاند !
الصحیفة السجادیة (الجامعة) : 441 / 1199.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ فی دُعائِهِ ـ  : اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وآلِهِ ، ونَبِّهنی لِذِكرِكَ فی أوقاتِ الغَفلَةِ ، وَاستَعمِلنی بِطاعَتِكَ فی أیّامِ المُهلَةِ ، وَانهَج لی إلى مَحَبَّتِكَ سَبیلاً سَهلَةً ، أكمِل لی بِها خَیرَ الدُّنیا وَالآخِرَةِ . 
 امام سجّاد علیه السلام :  بارالها ! بر محمّد و آل محمّد ، درود فرست و به هنگام غفلت ، مرا با یاد خود ، هشیار ساز . به روزگار مهلت ، مرا در راه طاعت خود به كار گیر و راه آسانى به سوى دوستى ات برایم بگشا كه با آن ، خیر دنیا و آخرت را بر من كامل گردانى .
الصحیفة السجّادیة : 87 الدعاء 20.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ أیضا ـ : اللّهُمَّ صَلَّ عَلى مُحَمَّدٍ وآلِهِ ، وفَرِّغ قَلبی لِمَحَبَّتِكَ ، وَاشغَلهُ بِذِكرِكَ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ  :  بارالها ! بر محمّد و آل محمّد درود بفرست و قلبم را براى محبّتت بپرداز و آن را به یاد خود مشغول بدار .
الصحیفة السجّادیة : 91 الدعاء 21 ، مهج الدعوات : 40 عن الإمام الكاظم علیه السلام ولیس فیه «واشغله».

....................................................

اللّهُمَّ وإنّی أتوبُ إلَیكَ مِن كُلِّ ما خالَفَ إرادَتَكَ ، أو زالَ عَن مَحَبَّتِكَ ؛ مِن خَطَراتِ قَلبی ، ولَحَظاتِ عَینی ، وحِكایاتِ لِسانی . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ  :  بارالها ! من از هرچه با اراده تو مخالفت دارد و یا از محبّت تو به دور است ، به سویت توبه مى كنم ؛ از آنچه در دلم مى گذرد ، و از نگاه هاى چشمم و از گفته هاى زبانم .
الصحیفة السجّادیة : 126 الدعاء 31 .

....................................................
عنه علیه السلام  ـ فی مُناجاتِهِ ـ  : اللّهُمَّ اجعَلنی مِنَ الَّذینَ جَدّوا فی قَصدِكَ فَلَم یَنكِلوا ، و سَلَكُوا الطَّریقَ إلَیكَ فَلَم یَعدِلوا ، وَاعتَمَدوا عَلَیكَ فِی الوُصولِ حَتّى وَصَلوا ، فَرَوِیَت قُلوبُهُم مِن مَحَبَّتِكَ ، وأنِسَت نُفوسُهُم بِمَعرِفَتِكَ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ  :  بارالها ! مرا از كسانى قرار ده كه براى دیدنت جدّیت به خرج دادند و باز نماندند و راه تو را پیمودند و از آن ، منحرف نشدند و براى رسیدن ، به تو اعتماد كردند ، تا آن كه رسیدند . پس دل هایشان را از محبّت خود ، سیراب ساختى و جان هایشان را به معرفت خویش ، مأنوس كردى .
بحار الأنوار : 94 / 156 / 22 نقلاً عن كتاب أنیس العابدین .
....................................................

عنه علیه السلام  ـ فی دُعائِهِ ـ  :  اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وآلِهِ ، وَاحفَظنا مِن بَینِ أیدینا ، ومِن خَلفِنا ، وعَن أیمانِنا ، وعَن شَمائِلِنا ، ومِن جَمیعِ نَواحینا ، حِفظا عاصِما مِن مَعصِیَتِكَ ، هادِیا إلى طاعَتِكَ ، مُستَعمِلاً لِمَحَبَّتِكَ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ  :  بارالها ! بر محمّد و آل محمّد، درود بفرست و ما را از پیش و پس ، چپ و راست و از همه سویمان حفظ كن ؛ حفظ كردنى كه از معصیتْ بازدارد، به سوى طاعتت هدایت كند و دوستى ات را به كار گیرد.
الصحیفة السجّادیة : 41 الدعاء 6 ، مصباح المتهجّد : 246 ولیس فیه «وعن أیماننا وعن شمائلنا» ، العدد القویّة : 363 ، بحار الأنوار : 97 / 307.

....................................................

عنه علیه السلام  ـ أیضا ـ : اللّهُمَّ . . . وَاعمِ أبصارَ قُلوبِنا عَمّا خالَفَ مَحَبَّتَكَ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ : بارالها ! ... دیده دل هایمان را از آنچه مخالف دوستى توست ، كور گردان .
الصحیفة السجّادیة : 47 الدعاء 9 .

....................................................

اللّهُمَّ ... لا تَبتَلِیَنّی بِالكَسَلِ عَن عِبادَتِكَ ، ولاَ العَمى عَن سَبیلِكَ ، ولا بِالتَّعَرُّضِ لِخِلافِ مَحَبَّتِكَ. 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ  :  بارالها ! ... مرا به كاهِلى در عبادتت ، كورى از راهت و بیرون شدن از طریق محبّتت ، مبتلا مكن .
الصحیفة السجّادیة : 84 الدعاء 20 .

....................................................

إلهی ، فَاجعَلنا مِنَ الَّذینَ تَوَشَّحَت أشجارُ الشَّوقِ إلَیكَ فی حَدائِقِ صُدورِهِم ، وأخَذَت لَوعَةُ مَحَبَّتِكَ بِمَجامِعِ قُلوبِهِم ، فَهُم إلى أَوكارِ الأَفكارِ یَأوونَ ، وفی رِیاضِ القُربِ وَالمُكاشَفَةِ یَرتَعُونَ ، ومِن حِیاضِ المَحَبَّةِ بِكأسِ المُلاطَفَةِ یَكرَعُونَ ، وشَرائِعَ المُصافاةِ یَرِدونَ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ  :  بارالها ! ما را از كسانى قرار ده كه درختان شوق به تو در بوستان سینه هایشان آراسته شد و آتش محبّتت، دل هایشان را بى قرار ساخت. پس آنان در آشیانه هاى اندیشه ها جاى گرفته اند و در باغ هاى قرب و مكاشفه مى خرامند و از حوض هاى محبّت ، با جام هاى ملاطفت مى نوشند و به سرچشمه هاى صفا و یك رنگى وارد مى شوند .
بحار الأنوار : 94 / 150 نقلاً عن بعض كتب الأصحاب .

....................................................

اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وآلِهِ ، وَاجعَلنی لَهُم قَرینا ، وَاجعَلنی لَهُم نَصیرا ، وَامنُن عَلَیَّ بِشَوقٍ إلَیكَ ، وبِالعَمَلِ لَكَ بِما تُحِبُّ وتَرضى ، إنَّكَ عَلى كُلِّ شَیءٍ قَدیرٌ ، وذلِكَ عَلَیكَ یَسیرٌ . 
 امام سجّاد علیه السلام  ـ در دعایش ـ  :  بارالها ! بر محمّد و آل محمّد ، درود بفرست و مرا همنشین آنان قرار ده و یاور آنان ساز و با شوق به سویت و توفیق انجام دادن آن عملى كه دوست مى دارى و خشنود مى شوى ، بر من منّت بگذار ، كه تو بر هر چیزى توانایى و این كار ، بر تو آسان است .
الصحیفة السجّادیة : 92 الدعاء 21.

....................................................

الإمام زین العابدین علیه السلام  ـ فی دُعائِهِ ـ : قَد قُلتَ یا إلهی فی مُحكَمِ كِتابِكَ إنَّكَ تَقبَلُ التَّوبَةَ عَن عِبادِكَ وتَعفو عَنِ السَّیِّئاتِ وتُحِبُّ التَّوّابینَ،فَاقبَل تَوبَتی كَما وَعَدتَ، وَاعفُ عَن سَیِّئاتی كَما ضَمِنتَ، وأوجِب لی مَحَبَّتَكَ كَما شَرَطتَ . 
 امام سجاد علیه السلام  ـ در دعا ـ : بارالها ! در كتاب استوارت فرمودى كه توبه را از بندگانت مى پذیرى و از گناهان درمى گذرى و توبه كاران را دوست مى دارى . پس همان گونه كه وعده داده اى ، توبه ام را بپذیر و همان گونه كه تضمین كرده اى ، از گناهانم درگذر و همان گونه كه شرط كرده اى ، دوستى ات را بر من مقرّر دار.
الصحیفة السجّادیة : 125 الدعاء 147.

 

 



برچسب هااحادیث, امام سجاد (ع), چهل حدیث
نسخه چاپیارسال به دوستان

نظر شما:



مطالب پیشنهادی
احادیثی در باب قرآن احادیثی در باب قرآن
زنهار که جز به قرآن به چیز دیگری شفاء و بهبودی نجویید
احادیثی در باب دعا و مناجات احادیثی در باب دعا و مناجات
ناتوان ترین افراد كسى است كه از دعا و مناجات با خداوند ناتوان و محروم باشد
چهل حدیث از امام حجت بن الحسن (ع) (عج) - قسمت 3 چهل حدیث از امام حجت بن الحسن (ع) (عج) - قسمت 3
هرکس چهل حدیث حفظ کند، خداوند وی را فقیه محشور می‌کند
چهل حدیث از امام حجت بن الحسن (ع) (عج) - قسمت 2 چهل حدیث از امام حجت بن الحسن (ع) (عج) - قسمت 2
هرکس چهل حدیث حفظ کند، خداوند وی را فقیه محشور می‌کند
چهل حدیث از امام حجت بن الحسن (ع) (عج) - قسمت 1 چهل حدیث از امام حجت بن الحسن (ع) (عج) - قسمت 1
هرکس چهل حدیث حفظ کند، خداوند وی را فقیه محشور می‌کند
چهل حدیث از امام حسن عسکری(ع)-قسمت 4 چهل حدیث از امام حسن عسکری(ع)-قسمت 4
هرکس چهل حدیث حفظ کند، خداوند وی را فقیه محشور می‌کند
چهل حدیث از امام حسن عسکری(ع)-قسمت 3 چهل حدیث از امام حسن عسکری(ع)-قسمت 3
هرکس چهل حدیث حفظ کند، خداوند وی را فقیه محشور می‌کند
چهل حدیث از امام حسن عسکری(ع)-قسمت 2 چهل حدیث از امام حسن عسکری(ع)-قسمت 2
هرکس چهل حدیث حفظ کند، خداوند وی را فقیه محشور می‌کند
چهل حدیث از امام حسن عسکری(ع)-قسمت 1 چهل حدیث از امام حسن عسکری(ع)-قسمت 1
هرکس چهل حدیث حفظ کند، خداوند وی را فقیه محشور می‌کند
چهل حدیث از امام هادی (ع) - قسمت 3 چهل حدیث از امام هادی (ع) - قسمت 3
هرکس چهل حدیث حفظ کند، خداوند وی را فقیه محشور می‌کند

• حج
آموزش
احکام
آشنایی با اماکن
• عترت
اهل بیت علیهم السلام
خاندان معصومین
زیارتنامه ها
احادیث و روایات
غدیر
• تاریخ
تاریخ اسلام
تاریخ ایران
انقلاب اسلامی
دفاع مقدس
بیداری اسلامی
• سبک زندگی
حجاب و عفاف
خانه و خانواده
خلاقیت و نوآوری
زندگی شهری
کودک و نوجوان
طب طبیعی
• چند رسانه ای
آوا و نما
عکس
نرم افزار
• هنر دینی
شعر آیینی
حکایات و لطایف
دلنوشته ها
داستانک
 • حج در معارف و کلام
وحی
معصومین ( علیهم السلام )
بزرگان
• اخلاق
اخلاق عملی
اخلاق نظری
• کتابخانه
حج
عترت ( علیهم السلام )
معارف
• سایر
دین شناسی
شخصیت شناسی
پیوندها
کلیه حقوق متعلق مادی و معنوی متعلق به امور حج و زیارت سازمان صدا و سیما می باشد
امور حج و زیارت صدا و سیما