شبکه تلویزیونی اینترنتی لبیک |خانه|--|درباره ما|--|ارتباط با ما|


چهار شنبه 3 خرداد 1396  


  نسخه چاپی


عواملی كه در اصلاح نفس موثر هستند



اصلاح نفس همان عبور از نفس اماره به‏ سوى نفس لوامه...
 

اصلاح نفس همان عبور از نفس اماره به‏ سوى نفس لوامه و از آنجا به‏ سوى نفس مطمئنه و رسیدن به مقام پرافتخار راضیة مرضیه است. عبورى كه در نهایت به مكاشفاتى منتهى مى ‏شود و پرده ‏ها از برابر چشم انسان برداشته مى ‏گردد و همان‏گونه كه پیامبر اكرم صلى الله علیه و آله درباره جوان سعادتمندى كه صبحگاهان در صف نماز جماعت با آن حضرت ملاقات كرد و آثار عبادت شبانه در او نمایان بود، فرمود: این بنده ‏اى است كه خداوند قلبش را با ایمان روشن ساخت. «1»

عواملی كه در اصلاح نفس موثر هستند عبارتند از:

1: كنترل زبان: بسیارى از علماى اخلاق گام نخستین را براى اصلاح اخلاق و تهذیب نفس و خودسازى، اصلاح زبان مى‏ دانند؛ و در احادیث اسلامى به رابطه میان جهل و نادانى با آلودگى زبان، اشاره شده است؛ در حدیثى از امام دهم حضرت هادى علیه السلام مى‏خوانیم: جاهل اسیر زبان خویش است «2»

رسول اکرم صلی الله علیه وآله وسلم فرمود: ایمان هیچ بنده ای تكمیل نمی شود مگر این كه قلب او در مسیر حق، استقامت داشته باشد و قلب او از استقامت محروم است تا زبانش در مسیر حق استوار گردد.«3» اگر زبان درست حرف بزند، برای خدا نطق بکند؛ خیلی از مشکلات حل خواهد شد

2: عبادت و از جمله نماز: كسانى كه مى ‏خواهند به تهذیب نفس راه یابند باید از درِ عبودیّت و پرستش خداوند وارد شوند؛ سالكان راه خدا، و پویندگان طریق خودسازى و تقوا، باید از نیایش و عبادت یارى طلبند و ناخالصی هاى وجود خود را در كوره داغ عشق به خدا بسوزانند و از بین ببرند، و مس وجود خود را با كیمیاى عبادت زر كنند. در همین راستا خداوند همه انسان ها را مخاطب ساخته و راه تقوا و اصلاح نفس را به آن ها نشان مى‏دهد؛ و مى ‏فرماید: اى مردم! پروردگارتان را كه شما و پیشینیان شما را آفریده پرستش كنید تا پرهیز كار شوید!«4»

و در میان راه هایی كه برای عبادت و رسیدن به ملكوت وجود دارد نماز از اهمیت خاصی برخوردار است چون نماز علاوه بر این كه بهترین ذكر و گفتگو و غذای مناسب برای روح و روان انسان است عاملی موثر در پیشگیری و كنترل انسان از افتادن در گناهان است همان گونه كه خداوند در خاصیت و حكمت نماز می فرماید: نماز را برپا دار، كه نماز (انسان را) از زشتیها و گناه بازمى‏دارد«5»

3: دعا و نیایش: دعا وسیله مؤثرى براى خودسازى و پیوند میان انسان و خدا است، دعا شناخت كسى است كه انسان او را مى‏ خواند. دعا جلب رضا و خشنودى كسى است كه انسان از او تقاضائى دارد. دعا آن است كه انسان تمام قدرت، نیرو و توان خویش را به كار گیرد و حداكثر تلاش و كوشش را انجام دهد، و نسبت به ماوراى آن، دست به دعا بردارد و قلب را متوجه خالق كند.و دعا راهی موثر برای اصلاح نفس است همان گونه كه از امیرمؤمنان على علیه السلام نقل شده است كه حضرت می فرماید: دعا كلید پیروزى، مفتاح رستگارى است و بهترین دعا دعائى است كه از سینه پاك و قلب پرهیزگار برخیزدم«6»

 

منابع:
1: إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص صَلَّى بِالنَّاسِ الصُّبْحَ فَنَظَرَ إِلَى شَابٍّ فِی الْمَسْجِدِ وَ هُوَ یَخْفِقُ وَ یَهْوِی بِرَأْسِهِ مُصْفَرّاً لَوْنُهُ قَدْ نَحِفَ جِسْمُهُ وَ غَارَتْ عَیْنَاهُ فِی رَأْسِهِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ ص كَیْفَ أَصْبَحْتَ یَا فُلَانُ قَالَ أَصْبَحْتُ یَا رَسُولَ اللَّهِ مُوقِناً فَعَجِبَ رَسُولُ اللَّهِ مِنْ قَوْلِهِ وَ قَالَ لَهُ إِنْ لِكُلِّ یَقِینٍ حَقِیقَةً فَمَا حَقِیقَةُ یَقِینِكَ فَقَالَ إِنَّ یَقِینِی یَا رَسُولَ اللَّهِ هُوَ الَّذِی أَحْزَنَنِی وَ أَسْهَرَ لَیْلِی وَ أَظْمَأَ هَوَاجِرِی فَعَزَفَتْ نَفْسِی عَنِ الدُّنْیَا وَ مَا فِیهَا حَتَّى كَأَنِّی أَنْظُرُ إِلَى عَرْشِ رَبِّی وَ قَدْ نُصِبَ لِلْحِسَابِ وَ حُشِرَ الْخَلَائِقُ لِذَلِكَ وَ أَنَا فِیهِمْ وَ كَأَنِّی أَنْظُرُ إِلَى أَهْلِ الْجَنَّةِ یَتَنَعَّمُونَ فِی الْجَنَّةِ وَ یَتَعَارَفُونَ عَلَى الْأَرائِكِ مُتَّكِؤُنَ وَ كَأَنِّی أَنْظُرُ إِلَى أَهْلِ النَّارِ وَ هُمْ فِیهَا مُعَذَّبُونَ مُصْطَرِخُونَ وَ كَأَنِّی الْآنَ أَسْمَعُ زَفِیرَ النَّارِ یَدُورُ فِی مَسَامِعِی فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص هَذَا عَبْدٌ نَوَّرَ اللَّهُ قَلْبَهُ بِالْإِیمَانِ ثُمَّ قَالَ لَهُ الْزَمْ مَا أَنْتَ عَلَیْهِ فَقَالَ الشَّابُّ ادْعُ اللَّهَ لِی یَا رَسُولَ اللَّهِ أَنْ أُرْزَقَ الشَّهَادَةَ مَعَكَ فَدَعَا لَهُ رَسُولُ اللَّهِ ص فَلَمْ یَلْبَثْ أَنْ خَرَجَ فِی بَعْضِ غَزَوَاتِ النَّبِیِّ ص فَاسْتُشْهِدَ بَعْدَ تِسْعَةِ نَفَرٍ وَ كَانَ هُوَ الْعَاشِر«بحار الانوار ج 67 ص 159»
2: «الْجاهلُ اسیرُ لِسانِهِ « بحار الانوار، جلد 75، صفحه 368.»
3:  قَالَ رسول الله صل الله علیه و آله: إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى عِنْدَ لِسَانِ كُلِّ قَائِلٍ وَ قَالَ لَا یَسْتَقِیمُ إِیمَانُ عَبْدٍ حَتَّى یَسْتَقِیمَ قَلْبُهُ وَ لَا یَسْتَقِیمُ قَلْبُهُ حَتَّى یَسْتَقِیمَ لِسَانُه« بحار الانوار ج 68 ص 287»
4: یا ایُّهَا النَّاسُ اعْبُدُوا رَبَّكُمْ الَّذِى خَلَقَكُمْ وَ الَّذِینَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
5: اتْلُ ما أُوحِیَ إِلَیْكَ مِنَ الْكِتابِ وَ أَقِمِ الصَّلاةَ إِنَّ الصَّلاةَ تَنْهى‏ عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَرِ وَ لَذِكْرُ اللَّهِ أَكْبَرُ وَ اللَّهُ یَعْلَمُ ما تَصْنَعُونَ «عنكبوت آیه 45»
6: الدُّعاءُ مَفَاتِیحُ النَّجاحِ، وَ مَقالِیدُ الْفَلاحِ، وَ خَیْرُ الدُّعاءِ ما صَدَرَ عَنْ صَدْرٍ نَقِیٍّ وَ قَلْبٍ تَقِیٍّ«« اصول كافى»، جلد 2، صفحات 468 و 469»



برچسب هاسبک زندگی, اصلاح نفس, تزکیه, نفس لوامه, اماره
نسخه چاپیارسال به دوستان

نظر شما:



مطالب پیشنهادی
دنیای مجازی منهای گناه دنیای مجازی منهای گناه
حجت الاسلام قرائتی در كتاب گناه شناسی عواملی كه انسان را از گناه باز می دارد معرفی كرده
همه علاقه مندیم که محبوب دیگران باشیم همه علاقه مندیم که محبوب دیگران باشیم
همه ما در زندگی جذابیت را دوست داریم
عواملی كه در اصلاح نفس موثر هستند عواملی كه در اصلاح نفس موثر هستند
اصلاح نفس همان عبور از نفس اماره به‏ سوى نفس لوامه...
دوشرط اساسی در انتخاب همسر (از منظر امام خمینی) دوشرط اساسی در انتخاب همسر (از منظر امام خمینی)
تنها معرفت به انسان های بزرگ و آسمانی راهگشای ما نیست
برای برآورده شدن حاجت كدام سوره را بیشتر بخوانیم؟ برای برآورده شدن حاجت كدام سوره را بیشتر بخوانیم؟
صد آیه از قرآن ،هر جای قران که باشد بخواند
وقتی هم نوع خودمان در آستانه مرگ روحی است وقتی هم نوع خودمان در آستانه مرگ روحی است
لشكریان حركت كردند تا به سرزمین مورچگان رسیدند
پسرم! فرصت را از دست مده و در جوانی خود را اصلاح کن پسرم! فرصت را از دست مده و در جوانی خود را اصلاح کن
این وصیت امام خمینی«ره» از آیات قرآن كریم سرچشمه گرفته
معاصی، مانعی برای تقویت اراده معاصی، مانعی برای تقویت اراده
خداوندا، از تو می طلبم آن چه را که موجب رضای توست
چرا خداوند اجابت دعاى مؤمن را به تأخیر مى‌اندازد؟ چرا خداوند اجابت دعاى مؤمن را به تأخیر مى‌اندازد؟
بدترین نوع نفاق این است که شخص دو رو و دو زبان باشد

• حج
آموزش
احکام
آشنایی با اماکن
• عترت
اهل بیت علیهم السلام
خاندان معصومین
زیارتنامه ها
احادیث و روایات
غدیر
• تاریخ
تاریخ اسلام
تاریخ ایران
انقلاب اسلامی
دفاع مقدس
بیداری اسلامی
• سبک زندگی
حجاب و عفاف
خانه و خانواده
خلاقیت و نوآوری
زندگی شهری
کودک و نوجوان
طب طبیعی
• چند رسانه ای
آوا و نما
عکس
نرم افزار
• هنر دینی
شعر آیینی
حکایات و لطایف
دلنوشته ها
داستانک
 • حج در معارف و کلام
وحی
معصومین ( علیهم السلام )
بزرگان
• اخلاق
اخلاق عملی
اخلاق نظری
• کتابخانه
حج
عترت ( علیهم السلام )
معارف
• سایر
دین شناسی
شخصیت شناسی
پیوندها
کلیه حقوق متعلق مادی و معنوی متعلق به امور حج و زیارت سازمان صدا و سیما می باشد
امور حج و زیارت صدا و سیما